EĞİTİM EVDE BAŞLAR, OKULDA DEVAM EDER

Eğitim evde başlar. Çocuklar bilişsel olgunluğa ulaşmaya başladığı 2 yaş civarında o ana kadar görüp duyduğu her şeyi taklit etmeye başlayacaktır. Bu konuda biz anne ve babaların görevi öğüt vermek ve öğretmeye çalışmaktan çok kendi davranışlarımıza çeki düzen verip onlara örnek olmaktır. Ailede bireylerin birbirine karşı saygılı davranışı, sözleri, hareketleri çocukların gözünden kaçmaz. Duymadıklarını, görmediklerini veya anlamadıklarını düşünürüz. Ama bir süre sonra taklit edildiğimizi görürüz. Çocuklarımız saygıyı, sevgiyi, temizliği, hürmeti, merhameti, kitap okumayı ve elbetteki görgü kurallarını ilk evde görür ve öğrenir. Önce kurallara biz ebeveynler uyar ve davranışlarımıza, sözlerimize dikkat edersek, çocuklarımız bizden gördüklerini uygulayacaktır.

ÇOCUKLARA NASIL ÖRNEK OLABİLİRİZ?

Çocuklarınızla evcilik oynayın ve konusunu, oyunun akışını ona bırakın. Anne veya baba olup sizi nasıl taklit ettiğini görünce şaşıracaksınız. Bazen ”ben böyle mi yapıyorum?” diye kendinizi sorgulayıp bir duygusal çalkalanmaya girebilirsiniz ki bu iyi birşey. Demek ki çocuk beni bu şekilde görüyor diye düşünüp kendinize acil çeki düzen vermeniz gerekebilir.

Yolda yediği bir atıştırmalığın ambalajını yere attığını görüp umursamamak, ileride çevresine duyarsız ve saygısız bir birey yetiştirmekle aynı şeydir. İpek doğduğundan beri sürekli park bahçe dolaştık. Yürümeye ve elinde birşeyler yemeğe başladığı andan itibaren ambalajları en yakındaki çöpe atmasını öğrettim ki evde kendine ait ulaşabileceği ayrı bir çöp kutusu var. Daha 2 yaşındaydı parkta yerdeki çöpleri toplayıp çöpe attığını fark ettim. Sizce bu davranışı kimden gördü ve öğrendi 🙂 İşte bir annenin gurur anı. Demek ki doğru birşeyler yapıyordum.

Teşekkür etmesini ve lütfen kelimesini çok kullanın ki, o da kibar ve saygılı bir birey olsun. Bir çocuğa bu tür kuralları öğütleyerek öğretemez ve uygulattıramazsınız. Siz ona ve çevrenize öyle davranıyorsanız, bir süre sonra çocuğunuzun da ”Anne bana şeker alır mısın lütfen” dediğini, sonra şekeri eline alınca ”teşekkür ederim” dediğini duyacak ve başka bir gurur anı daha yaşayacaksınız. İnanın bu kelimeleri minicik bir ağızdan duymanın hazzı müthiş.

Hatalı durumlarda ” Özür Dilerim” diyebilmenin erdemini ondan özür dileyerek öğretebilirsiniz. Saçını tararken ”acıttı” diyen çocuğunuza ”özür dilerim kızım” diyen bir annenin çocuğu ne kadar kaba yetişebilir ki. Nezaket ailede varsa çocuklara da bulaşır.

Çocuğunuzdan ”izin isteyerek” bir eşyasını alır veya yer değiştirirseniz, o da sizden izin isteyecektir. Unutmayın ki çocuğunuzun davranışları sizin davranışlarınızın gölgesidir.

Duyarlı ve yardımsever çocuklar yetiştirelim. Çevresinde yardıma ihtiyacı olan her türlü varlığa karşı onu yönlendirelim. Aç bir kedi, kurumaya yüz tutmuş bir çiçek, yere düşen bir çocuk… hiç farketmez. Çocuğunuzu algıları oluştuğu andan itibaren merhametli, duyarlı, yardımsever yetiştirebilirsiniz. Bir çiçeğe su vererek, bir kediye mama vererek, düşen bir çocuğa el uzatarak… sayısız örnekle ona nasıl yardım edebileceğini gösterebilirsiniz. 3 yaşını dolduran kızım artık sofra kurmamda, bazen yemek pişirmemde, bulaşık makinasını boşaltmamda bana gönüllü olarak yardım etmek için can atıyor. Yardım etmenin yaşı ve şekli yoktur. Ona fırsat tanıyın.

Çocuğunuzun kitap okumasını mı istiyorsunuz? Tv, cep telefonu, tabletten uzak durmasını mı istiyorsunuz? O zaman dönüp biraz da kendinize ve gün içerisinde onun karşısında neler yaptığınıza bir bakın. Tüm gün tv açık ise, telefonunuz elinizden düşmüyorsa, kitap okumuyorsanız bu isteğiniz biraz zor kusura bakmayın. Araştırmalar evinde iyi bir kütüphanesi olan, kitap okuyan ailelerin çocuklarının da kitap okuduğunu ve başarı yüzdelerinin arttığını ortaya koymuş. Çevremde telefonunu elinden düşürmeyen, hatta çocuk ona bir soru sorarken, ondan birşey isterken bile telefonda sosyal medyadan kafasını kaldırmayan insanlar görüyorum. Sonra da bu ebeveynler çocuğun telefon bağımlısı olmasından bahsediyorlar çare arıyorlar. Dönüp de kendine bakan yok. Evet tekrar etmek lazım ki eğitim evde başlar ve daha bebekken başlar.

Bir okulun giriş panosuna asılan velilere notu çok hoşuma gitti ve sizinle paylaşmak istiyorum.